Finansal tablolar, yöneticilerin geleceğe ilişkin yaptıkları tahminleri ve varsayımları içerir. TFRS, bu varsayımların ve belirsizliklerin, finansal tablo kullanıcılarının bu tahminleri anlamalarına yardımcı olacak şekilde açıklanmasını ister. Bu açıklamaların doğası ve kapsamı, varsayımın ve koşulların niteliğine göre değişir.
Genellikle yapılması gereken açıklamalar şunlardır:
Bazen, belirsizliğin olası etkisinin tam boyutunu açıklamak mümkün olmayabilir. Bu durumda, işletmenin, ilgili varlık veya yükümlülüğün defter değerinde **önemli bir düzeltme yapılmasının makul ölçüde muhtemel olduğunu** açıkça belirtmesi gerekir. 📝
Bir gayrimenkul şirketinin yöneticisisiniz. 🏢 Elinizdeki arsaların değerini, 5 yıl sonraki pazar fiyatlarına ilişkin tahminlere göre belirliyorsunuz. Raporunuzun dipnotlarında, bu değerlemede kullanılan varsayımları (örneğin, bölgedeki beklenen nüfus artışı veya altyapı yatırımları) açıklıyorsunuz. Ayrıca, bu varsayımların değişmesi durumunda arsaların değerinin nasıl etkilenebileceğine dair bir duyarlılık analizi sunuyorsunuz. Bu şeffaflık, yatırımcıların, bilançodaki arsa değerinin gelecekteki bir tahminin sonucu olduğunu ve bu değerde bir değişiklik olma riski taşıdığını anlamasına yardımcı olur. 👍
TFRS, işletmelerin geleceğe yönelik tahminlerini açıklamasını teşvik etse de, bu açıklamaların **bütçe veya finansal tahmin verilerini** içermesini zorunlu kılmaz. Yani, finansal raporunuzda "önümüzdeki yıl kârımız 20 milyon TL olacak" gibi bir ifadeye yer vermek zorunda değilsiniz.
Bu kural, işletmelerin hassas ticari bilgilerini açıklama konusunda rahat olmasını sağlar. Tahminlerin arkasındaki varsayımları açıklamak yeterlidir; bizzat tahminlerin kendisini açıklamak zorunlu değildir. 🤝
Bir teknoloji şirketinin yöneticisisiniz. 💻 Yeni bir üründen gelecekte elde etmeyi beklediğiniz nakit akışlarına ilişkin varsayımlarınızı açıklamanız gerekiyor. Raporunuzda, ürünün pazar payının %10'a ulaşması gibi varsayımlarınızı detaylandırıyorsunuz. Ancak, bu varsayımlara dayanarak ortaya çıkan toplam nakit akışı veya kâr rakamını doğrudan açıklamıyorsunuz. Bu, TFRS'ye uygun bir yaklaşımdır. 📊
Finansal raporlamada iki tür önemli açıklama vardır ve bunları karıştırmamak gerekir:
Diğer TFRS'ler (TMS 37, TFRS 13 gibi), bu iki tür açıklamanın da yapılmasını zorunlu kılabilir. Yani, bir durum hem önemli bir yargı hem de önemli bir tahmin belirsizliği içerebilir ve her ikisine ilişkin açıklama yapmanız gerekebilir. ✍️
Bir ilaç firmasının muhasebe ekibindesiniz. 💊 Şirketinizin yeni bir ilacı, potansiyel olarak büyük bir dava riski taşıyor. TMS 37'ye göre, bu dava için bir karşılık ayırmanız gerekip gerekmediğine dair bir **yargıda** bulunuyorsunuz. Ayrıca, davanın olası sonucuna ilişkin bir **tahmin** yapmanız gerekiyor. Finansal raporunuzda, hem karşılık ayırma kararınızın arkasındaki yargılarınızı hem de ayrılan karşılığın miktarını belirlerken kullandığınız varsayımları (örneğin, davanın kazanılma olasılığı) detaylıca açıklıyorsunuz. Bu iki farklı türdeki açıklama, davanın hem hukuki hem de finansal yönlerini şeffaf bir şekilde ortaya koyar. ⚖️